Hải quan Đồng Nai như "Sen trong đầm"

Hải quan Đồng Nai như "Sen trong đầm"

   Đồng Nai là một trong những tỉnh thành thu hút vốn FDI cao, các khu công nghiệp phát triển, tạo tiền đề cho nguồn thu ngân sách từ các hoạt động xuất nhập khẩu. Nhưng ít ai biết, Cục Hải quan Đồng Nai lại “sinh sau đẻ muộn", mới được thành lập năm 1995   và tròn tuổi lên 10 đã được phong tặng danh hiệu Anh hùng lao động thời kỳ đổi mới. Cán bộ công nhân viên trong ngành tự hào vì điều này và luôn nhắc nhở mình bằng hình ảnh hoa sen với ẩn ý, loài hoa đậm đà sắc hương “gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn” Chúng tôi cảm nhận điều này qua hai ngày đi thực tế cùng cán bộ Cục hải quan Đồng Nai (10- 11/03/2017).

          Gần hai chục năm trước, khi internet còn chưa “phủ sóng” khắp thế giới như bây giờ, tôi đã biết tới ngành Hải quan Đồng Nai nhờ một sự kiện nhỏ. Hồi ấy, Sở Văn hóa Thông tin (Nay là Văn hóa, Thể thao và Du lịch) có nhiệm vụ kiểm duyệt những băng đĩa gửi đi nước ngoài, gồm chủ yếu là băng đĩa hình đám cưới, đám tang, sinh hoạt gia đình. Một lần, Sở VHTT tổ chức một cuộc họp có nhiều ngành chức năng tham gia, để thẩm định 12 cuốn băng sex gửi từ nước ngoài về theo hàng Container nhưng không khai báo và bị Hải quan Đồng Nai phát hiện. Thời ấy, phim sex vẫn còn là một cái gì đó xa lạ với cộng đồng. Chính vì vậy mà khi được mời làm thư ký và lại là người phụ nữ duy nhất trong cuộc họp, tôi rất hồi hộp. Lúc những hình ảnh đầu tiên hiện ra, thật sự tôi đã “choáng” và “sượng trân” suốt thời gian giám định 12 cuốn băng video. Kể từ ngày ấy, tôi hiểu đại khái, hải quan là công việc “gác cửa” hàng hóa xuất nhập khẩu giữa nước ta với thế giới, không để “lọt lưới” những hàng hóa, sản phẩm không khai báo hoặc là “có vấn đề”.

          Có thể nói, không chỉ riêng tôi mà hầu hết văn nghệ sĩ Đồng Nai đều “mù mờ về hoạt động của Hải quan, thậm chí còn cảm thấy “đại bản doanh” của họ hơi xa cách và khó gần. Nhưng sau chuyến đi tham quan tìm hiểu thực tế hoạt động của Cục Hải quan Đồng Nai, được tổ chức vào ngày 11/3/2017 thì hàng rào ngăn cách giữa tôi với anh chị em cán bộ, công nhân viên ở đây được dỡ bỏ. Khi nghe đồng chí Lê Văn Danh - Cục trưởng Cục Hải quan Đồng Nai trình bày khái quát về bộ máy tổ chức, nhân sự và hoạt động của Hải quan Đồng Nai, lần đầu tiên chúng tôi nhận thức được tính quan trọng, khẩn trương của một lĩnh vực liên quan mật thiết đến sự phát triển kinh tế của đất nước. Cũng lần đầu tiên chúng tôi hiểu sâu hơn sự phức tạp, tinh tế trong hoạt động của ngành Hải quan. Với vai trò “gác cửa nền kinh tế”, công việc của hải quan là giám sát, quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu, góp phần ổn định an ninh kinh tế, chống thất thu ngân sách. Trên mặt trận nóng bỏng này ( chỉ cần lơi lỏng là xảy ra tình trạng gian lận thương mại, vận chuyển hàng lậu từ nước ngoài vào Việt Nam, trốn thuế… Có thể nói, đây là một trong số những lĩnh vực hoạt động luôn thử thách ý chí, tinh thần trách nhiệm và phẩm chất đạo đức của con người trong bối cảnh Việt Nam hội nhập.

          Khi tham quan quá trình vận hành của chiếc máy soi hàng trị giá hàng triệu USD, nhìn thấy hàng hóa trên xe ô tô đang từ từ chạy qua trước đôi mắt giám sát của kỹ thuật viên, tôi thật sự cảm phục anh chị em hải quan mà trực tiếp là những người tác nghiệp máy. Họ chẳng khác các bác sĩ đang đọc kết quả chiếu chụp siêu âm, X- Quang... để chấn đoán đúng bệnh và cắt thuốc. Chỉ cần thiếu trách nhiệm chút xíu, non tay nghề hoặc bị cám dỗ bởi các nguồn lợi vật chất nào đó, thì sai phạm luôn có thể xảy ra, đôi khi “sai một ly đi một dặm”. Vậy mà Cục Hải quan Đồng Nai đã đứng vững trước những thử thách lớn ấy và năm 2005, chỉ sau 10 năm thành lập, đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Anh hùng lao động thời kỳ đổi mới. Năm 2014, ở tuổi 20, đơn vị đã làm thủ tục XNK cho các doanh nghiệp tỉnh Đồng Nai và tỉnh Bình Thuận với lượng hàng hóa có giá trị kim ngạch chiếm gần 10% tổng kim ngạch của cả nước, số thu thuế thuộc “top 6” trong tổng số 34 Cục Hải quan tỉnh, thành phố. Nếu như năm 1995 thu ngân sách mới đạt 131 tỷ đồng thì sau 20 năm, số thu đã vượt 13.000 tỷ đồng. Thành tích chói sáng ấy đủ nói lên những đóng góp không nhỏ của Hải quan Đồng Nai trong sự nghiệp xây dựng đất nước nói chung và xây dựng tỉnh Đồng Nai nói riêng.

          Trong hai ngày đi thực tế cùng anh chị em cán bộ Cục Hải quan Đồng Nai, chúng tôi đã “mục sở thị” nhiều điều. Dưới cái nắng chang chang của mùa khô, ở các Chi cục Hải quan Nhơn Trạch, Long Bình Tân, Bình Thuận... dưới sông từng đoàn sà lan nối đuôi nhau, trên bờ là những Container hàng hóa cao như tòa nhà, tất cả đang xếp hàng chờ làm thủ tục hải quan. Không khí làm việc rất khẩn trương. Đó là dấu hiệu rõ nét của một nền kinh tế non trẻ đang phát triển với tốc độ cao.

 

 

Công việc trên bến cảng - Ảnh Nguyễn Văn Hòa

          Đồng hành cùng các doanh nghiệp luôn là đội ngũ cán bộ hải quan yêu nghề và tràn đầy nhiệt huyết. Bình thường anh chị em trong đồng phục ngành toát lên một vẻ nghiêm cẩn và hơi khô khan. Nhưng khi tiếp xúc, chúng tôi nhận ra họ đều là những người có trình độ chuyên môn cao, lại yêu văn hóa văn nghệ, có nhiều tài lẻ, đặc biệt là rất cởi mở và hiếu khách, ở đâu anh chị em cũng vui vẻ, nhiệt tình, đón tiếp văn nghệ sĩ như đón người thân trong gia đình. Các anh chị Bích Ngọc, Hoàng Hạnh, Lê Văn Thọ... mê văn nghệ và hát rất hay, riêng chị Bích Ngọc còn biết... làm thơ. Gặp gỡ các anh chị, không khó để nhận ra áp lực của ngành Hải quan đã góp phần tôi luyện, giúp họ trưởng thành. Dường như lĩnh vực này không giành cho những người sống dựa, non kém trình độ chuyên môn lẫn khả năng sử dụng công nghệ thông tin, ngoại ngữ... Bám trụ vững với nghề hải quan đều là những người chịu được thử thách, ham học hỏi, yêu nghề và có khả năng thích ứng cao.

          Hiện tại, tuy đã đạt được nhiều thành tích, nhưng Cục Hải quan Đồng Nai với 19 đơn vị trực thuộc vẫn không ngừng hiện đại hóa, đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động. Chúng tôi được biết, Cục Hải quan Đồng Nai đang trong tâm thế sẵn sàng gánh vác thêm nhiệm vụ mới khi sân bay Long Thành xây xong và đưa vào vận hành. Những thử thách nặng nề vẫn đang chờ họ. Nhưng, như câu nói của Cục trưởng Lê Văn Danh “Nếu đứng lại, chúng ta sẽ tụt hậu”, tôi tin tưởng Hải quan Đồng Nai sẽ luôn tiến lên phía trước...

Hoàng Ngọc Điệp - Tạp chí Văn nghệ Đồng Nai

 

Nguồn phát hành: Tạp chí Văn nghệ Đồng Nai